Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương,

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương - Ảnh 1.

Ảnh: Chubbyemu

Người phụ nữ được biết dưới biệt danh CG, 39 tuổi, luôn bị ám ảnh bởi cân nặng và các số đo cơ thể. CG dành nhiều thời gian nỗ lực giảm cân. Cô thực hiện nhiều phương pháp ăn kiêng và tập thể dục nhiều với mong muốn có thân hình như ý.

Một ngày nọ, trong lúc lướt mạng, CG xem được clip về cách detox cơ thể bằng thực phẩm có sẵn trong nhà bếp là uống 1 lít nước tương trong 2 giờ sẽ thải độc tố ra khỏi cơ thể. CG vào bếp lấy ra một chai nước tương và làm theo.

Cân nặng chưa thấy giảm, độc tố chưa thấy mất mà chỉ trong một thời gian ngắn sau nhịp tim của CG bắt đầu tăng nhanh, bụng quặn thắt và đau nhói ở tay và chân. Mặc dù khát nhưng CG không uống nước khiến cơ thể bị mất nước nghiêm trọng.

Julio, chồng của CG nhìn thấy vợ ngã gục trong nhà và gọi cấp cứu. CG bị ngừng tim khi đang trên đường đến bệnh viện.

Các bác sĩ phát hiện trong máu của CG có tới 200 gram muối, gấp 5 lần liều có thể gây chết người. Họ cố gắng làm giảm nồng độ muối trong máu nhưng không kịp. CG bị chết não.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, một người trưởng thành chỉ nên sử dụng khoảng 2,3 – 2,5 gr muối mỗi ngày. Nếu vượt quá ngưỡng này, sức khỏe sẽ gặp những tình trạng xấu. Lượng muối 40 gr trong cơ thể có thể khiến một người tử vong.

Theo Julio, chồng của CG, cô này có sức khỏe kém sau khi giảm tới gần 12 kg trong 3 tuần trước đó. Trong sáu tháng qua, cô theo một chế độ ăn kiêng chỉ có bánh mì trắng và cá đóng hộp, khiến cơ thể thiếu vitamin và sắt.

Tiến sĩ, giáo sư y khoa Bernard, thuộc Đại học Illinois (Mỹ) nói trên kênh YouTube chuyên về y tế – Chubbyemu: làm sạch cơ thể bằng nước tương là một trò lừa bịp dựa trên “một nửa sự thật”. Rằng “độc tố sẽ theo nước tập trung lại tại nơi có nhiều muối và được thải ra ngoài”.

“CG tin rằng rằng nước tương sẽ ở lại trong ruột già của cô ấy. Nước chứa đầy độc tố sẽ “chảy” đến ruột già và cơ thể cô sẽ được làm sạch khi thải ra ngoài. Nhưng điều đó không phải là sự thật! Phần chính xác là bất cứ nơi nào có muối, nước sẽ “chảy” về phía đó”, tiến sĩ Bernard nói trong video.

Bất cứ thứ gì chúng ta nuốt hay uống vào đều sẽ đến dạ dày đầu tiên sau đó mới đi xuống ruột. Bởi vậy, lượng muối có trong 1 lít nước tương mà CG uống vào dạ dày đã “hút nước” từ khắp cơ bắp và cơ quan nội tạng của cô. Có nghĩa là thận, tim, não của CG bị mất nước, các mạch máu co lại và thiếu oxy.

Trong nỗ lực cứu chữa, các bác sĩ đã truyền glucose vào máu để cố gắng pha loãng lượng muối khổng lồ. Ba ngày sau đó, CG có dấu hiệu tỉnh lại nhưng đến ngày thứ 4, cô không thể nói, nuốt hoặc di chuyển tay và chân.

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương - Ảnh 2.

Lượng muối quá nhiều trong dạ dày khiến thận, tim, não bị mất nước, các mạch máu co lại và thiếu oxy. Ảnh: Chubbyemu

Các bác sĩ xác định cô bị Hội chứng tan cầu não trung tâm (central pontine myelinolysis), là một rối loạn thần kinh đặc trưng bởi sự phá hủy myelin (demyelination) chính diện và đối xứng của trung tâm cầu não. Tình trạng rối loạn thần kinh này xảy ra khi các tế bào thần kinh không thể truyền tín hiệu cho nhau.

Theo Viện Quốc gia về Rối loạn thần kinh và Đột quỵ thuộc Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ, điều này xảy ra khi có sự thay đổi nhanh chóng nồng độ muối của cơ thể, giống như trong trường hợp của CG. Triệu chứng bao gồm nhầm lẫn, khó nuốt, nói chậm, mất tỉnh táo và tê liệt chân tay.

Tiến sĩ Bernard nói phần lớn trường hợp uống nhiều nước tương sẽ bị nôn, nhưng có thể do CG đã gặp tình trạng về sức khỏe tâm thần do ăn kiêng quá độ trước đó khiến cô uống được tới 1 lít nước tương một cách dễ dàng.

Theo Frances Largeeman-Roth, chuyên gia dinh dưỡng người Mỹ, tác giả của hàng loạt cuốn sách bán chạy về dinh dưỡng và sức khỏe thì mốt làm sạch cơ thể và chế độ ăn kiêng là hoàn toàn không cần thiết, vì cơ thể có hệ thống giải độc tự nhiên của riêng mình. Thận và gan làm rất tốt việc loại bỏ độc tố, chúng ta không nên tin theo bất kỳ lời đồn thổi nào trên mạng xã hội để không tự làm hại chính bản thân mình.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/ton-thuong-nao-vinh-vien-vi-uong-ca-lit-nuoc-tuong-20181212135401012.htm

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương,

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương - Ảnh 1.

Ảnh: Chubbyemu

Người phụ nữ được biết dưới biệt danh CG, 39 tuổi, luôn bị ám ảnh bởi cân nặng và các số đo cơ thể. CG dành nhiều thời gian nỗ lực giảm cân. Cô thực hiện nhiều phương pháp ăn kiêng và tập thể dục nhiều với mong muốn có thân hình như ý.

Một ngày nọ, trong lúc lướt mạng, CG xem được clip về cách detox cơ thể bằng thực phẩm có sẵn trong nhà bếp là uống 1 lít nước tương trong 2 giờ sẽ thải độc tố ra khỏi cơ thể. CG vào bếp lấy ra một chai nước tương và làm theo.

Cân nặng chưa thấy giảm, độc tố chưa thấy mất mà chỉ trong một thời gian ngắn sau nhịp tim của CG bắt đầu tăng nhanh, bụng quặn thắt và đau nhói ở tay và chân. Mặc dù khát nhưng CG không uống nước khiến cơ thể bị mất nước nghiêm trọng.

Julio, chồng của CG nhìn thấy vợ ngã gục trong nhà và gọi cấp cứu. CG bị ngừng tim khi đang trên đường đến bệnh viện.

Các bác sĩ phát hiện trong máu của CG có tới 200 gram muối, gấp 5 lần liều có thể gây chết người. Họ cố gắng làm giảm nồng độ muối trong máu nhưng không kịp. CG bị chết não.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, một người trưởng thành chỉ nên sử dụng khoảng 2,3 – 2,5 gr muối mỗi ngày. Nếu vượt quá ngưỡng này, sức khỏe sẽ gặp những tình trạng xấu. Lượng muối 40 gr trong cơ thể có thể khiến một người tử vong.

Theo Julio, chồng của CG, cô này có sức khỏe kém sau khi giảm tới gần 12 kg trong 3 tuần trước đó. Trong sáu tháng qua, cô theo một chế độ ăn kiêng chỉ có bánh mì trắng và cá đóng hộp, khiến cơ thể thiếu vitamin và sắt.

Tiến sĩ, giáo sư y khoa Bernard, thuộc Đại học Illinois (Mỹ) nói trên kênh YouTube chuyên về y tế – Chubbyemu: làm sạch cơ thể bằng nước tương là một trò lừa bịp dựa trên “một nửa sự thật”. Rằng “độc tố sẽ theo nước tập trung lại tại nơi có nhiều muối và được thải ra ngoài”.

“CG tin rằng rằng nước tương sẽ ở lại trong ruột già của cô ấy. Nước chứa đầy độc tố sẽ “chảy” đến ruột già và cơ thể cô sẽ được làm sạch khi thải ra ngoài. Nhưng điều đó không phải là sự thật! Phần chính xác là bất cứ nơi nào có muối, nước sẽ “chảy” về phía đó”, tiến sĩ Bernard nói trong video.

Bất cứ thứ gì chúng ta nuốt hay uống vào đều sẽ đến dạ dày đầu tiên sau đó mới đi xuống ruột. Bởi vậy, lượng muối có trong 1 lít nước tương mà CG uống vào dạ dày đã “hút nước” từ khắp cơ bắp và cơ quan nội tạng của cô. Có nghĩa là thận, tim, não của CG bị mất nước, các mạch máu co lại và thiếu oxy.

Trong nỗ lực cứu chữa, các bác sĩ đã truyền glucose vào máu để cố gắng pha loãng lượng muối khổng lồ. Ba ngày sau đó, CG có dấu hiệu tỉnh lại nhưng đến ngày thứ 4, cô không thể nói, nuốt hoặc di chuyển tay và chân.

Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương - Ảnh 2.

Lượng muối quá nhiều trong dạ dày khiến thận, tim, não bị mất nước, các mạch máu co lại và thiếu oxy. Ảnh: Chubbyemu

Các bác sĩ xác định cô bị Hội chứng tan cầu não trung tâm (central pontine myelinolysis), là một rối loạn thần kinh đặc trưng bởi sự phá hủy myelin (demyelination) chính diện và đối xứng của trung tâm cầu não. Tình trạng rối loạn thần kinh này xảy ra khi các tế bào thần kinh không thể truyền tín hiệu cho nhau.

Theo Viện Quốc gia về Rối loạn thần kinh và Đột quỵ thuộc Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ, điều này xảy ra khi có sự thay đổi nhanh chóng nồng độ muối của cơ thể, giống như trong trường hợp của CG. Triệu chứng bao gồm nhầm lẫn, khó nuốt, nói chậm, mất tỉnh táo và tê liệt chân tay.

Tiến sĩ Bernard nói phần lớn trường hợp uống nhiều nước tương sẽ bị nôn, nhưng có thể do CG đã gặp tình trạng về sức khỏe tâm thần do ăn kiêng quá độ trước đó khiến cô uống được tới 1 lít nước tương một cách dễ dàng.

Theo Frances Largeeman-Roth, chuyên gia dinh dưỡng người Mỹ, tác giả của hàng loạt cuốn sách bán chạy về dinh dưỡng và sức khỏe thì mốt làm sạch cơ thể và chế độ ăn kiêng là hoàn toàn không cần thiết, vì cơ thể có hệ thống giải độc tự nhiên của riêng mình. Thận và gan làm rất tốt việc loại bỏ độc tố, chúng ta không nên tin theo bất kỳ lời đồn thổi nào trên mạng xã hội để không tự làm hại chính bản thân mình.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Tổn thương não vĩnh viễn vì uống cả lít nước tương

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/ton-thuong-nao-vinh-vien-vi-uong-ca-lit-nuoc-tuong-20181212135401012.htm

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới,

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới - Ảnh 1.

Trẻ mắc ung thư đang tăng cao – Ảnh: D.PHAN

Trong số này, các loại ung thư thường gặp ở nữ giới là ung thư vú, ung thư cổ tử cung; ở nam giới là gan, phổi, đại trực tràng, thực quản… Các bác sĩ cho biết nhiều loại bệnh ung thư ở Việt Nam có thể phát hiện mắc bệnh sớm hơn, nhưng người dân chủ quan, thiếu tầm soát.

Khám sàng lọc phát hiện sớm ung thư có vai trò quan trọng trong việc tăng tỉ lệ điều trị khỏi, nâng cao chất lượng sống của người bệnh cũng như giảm tỉ lệ tử vong do bệnh gây ra

PGS.TS PHẠM CẨM PHƯƠNG (Trung tâm y học hạt nhân và ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai)

Phát hiện ở giai đoạn muộn

Theo Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM, hiện nay ung thư vú là ung thư phổ biến nhất, có tỉ lệ tử vong hàng đầu ở nữ. Tại nước ta, ung thư vú là một trong 10 ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ và ước tính mỗi năm có khoảng 11.000 ca ung thư vú mới, hơn 4.500 người tử vong vì căn bệnh này.

Tỉ lệ mắc ung thư vú đứng thứ nhất và đứng thứ 3 nguyên nhân gây tử vong chỉ sau ung thư gan, phổi.

Bác sĩ Vũ Trường Khanh, trưởng khoa tiêu hóa Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), cho biết năm 2018 số mắc ung thư gan chiếm 5,4%/tổng số các loại ung thư ở Việt Nam. Việt Nam cũng nằm ở vị trí thứ 5 thế giới về tỉ lệ mắc ung thư gan. Người nhiễm virút viêm gan B, C, đồng nhiễm HIV và viêm gan virút, xơ gan do rượu là những yếu tố nguy cơ dẫn đến chứng xơ gan và ung thư gan. Trong đó, hậu quả do nhiễm viêm gan virút B cứ tăng dần: năm 1990 có 21.000 người xơ gan, 940 người ung thư gan; năm 2025 dự báo có gần 59.000 người xơ gan, trên 25.000 người ung thư gan.

“Trên thế giới, số người mắc ung thư gan xếp thứ 6 trong số các loại ung thư có số mắc cao, nhưng số tử vong xếp thứ 2, Việt Nam cũng tương tự, số mắc và tử vong do ung thư gan đều xếp ở nhóm đầu trong số ung thư có số mắc và tử vong cao. Lý do dẫn đến tử vong do ung thư gan cao là vì bệnh nhân đến viện ở giai đoạn rất muộn và ít đáp ứng với hóa chất” – bác sĩ Khanh nói.

Bác sĩ Khanh cho hay người bệnh ung thư gan ở Việt Nam phát hiện muộn vì chưa tầm soát cho người nhiễm virút siêu vi B, C và người xơ gan do rượu. Trước đây, có đến hàng chục triệu người Việt nhiễm virút viêm gan siêu vi, tỉ lệ này giảm mạnh ở nhóm người trẻ sinh từ 1998 đến nay do đó là thời điểm bắt đầu triển khai tiêm chủng ngừa viêm gan siêu vi cho trẻ em. Trước đây Nhật Bản có tỉ lệ nhiễm viêm gan virút khá cao, sau khi Nhật Bản triển khai tiêm chủng từ những năm 1970 cho đến nay, tỉ lệ này ở Nhật Bản đã giảm xuống rất thấp.

Tương tự, ung thư thực quản đứng thứ 8 trong các ung thư phổ biến nhất toàn cầu và đứng thứ 6 trong các nguyên nhân phổ biến nhất gây tử vong do ung thư. Trong số 400.000 trường hợp tử vong có đến 80% bệnh nhân tập trung ở các nước kém phát triển.

“Riêng ở Việt Nam, ung thư thực quản nằm trong 10 loại ung thư phổ biến nhất của nam giới. Ở Hà Nội loại ung thư này đứng vị trí thứ 5 với tỉ lệ mắc ở nam là 8,7/100.000 người, ở nữ là 1,7/100.000 người” – bác sĩ Nguyễn Trọng Hiếu, Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, cho biết.

Đặc biệt, bệnh nhân ung thư thực quản ở vùng nông thôn chiếm tỉ lệ cao. Bởi khi có biểu hiện có thể do nhận thức hoặc điều kiện kinh tế mà họ thường bỏ qua, đến lúc không thể chịu đựng được bệnh họ mới đi khám, lúc này bệnh đã ở giai đoạn quá muộn.

Thuốc lá, rượu là hai yếu tố chính gây ra ung thư ở đường tiêu hóa, hô hấp, tiết niệu, trong đó có ung thư thực quản. Nghiên cứu của Bệnh viện Ung bướu Hà Nội chỉ ra rằng tỉ lệ bệnh nhân nghiện rượu 5,8%, nghiện thuốc lá 3,9%. Tỉ lệ bệnh nhân nghiện cả rượu, thuốc lá là 84,3%, toàn bộ là nam giới.

Ung thư cổ tử cung ngày càng trẻ hóa

Bác sĩ CKII Nguyễn Văn Tiến – trưởng khoa ngoại 1 Bệnh viện Ung bướu TP.HCM – cho biết ung thư cổ tử cung có khuynh hướng giảm hơn so với các bệnh lý ung thư phụ khoa khác, tuy nhiên càng ngày càng trẻ hóa. Minh chứng là mới đây khoa ngoại 1 tiếp nhận điều trị một bệnh nhân ung thư cổ tử cung mới chỉ 23 tuổi. Đây được xem là một tiền lệ chưa bao giờ gặp tại khoa ngoại 1 của bệnh viện.

Theo bác sĩ Tiến, mỗi năm nước ta phát hiện mới hơn 4.100 ca ung thư cổ tử cung, trong đó có 2.400 bệnh nhân tử vong. Tại Bệnh viện Ung bướu, trung bình mỗi tháng có khoảng 60 trường hợp nhập viện điều trị ung thư cổ tử cung.

Tuy tỉ lệ mắc và tử vong thấp hơn so với các loại ung thư khác, căn bệnh này vẫn đứng thứ hai trong các bệnh ung thư (tỉ lệ 17,8 ca/100.000 phụ nữ) ở các nước đang phát triển bởi chương trình tầm soát và phòng ngừa ung thư cổ tử cung chưa phổ biến.

Số liệu thống kê của Bệnh viện Ung bướu TP cho thấy ung thư phụ khoa ở phụ nữ dưới 30 tuổi đang gia tăng, thực sự là báo động. Do đó, việc tầm soát PAP (còn gọi phết tế bào cổ tử cung) cho phụ nữ từ lúc 21 tuổi để phát hiện ung thư giai đoạn sớm nhất là điều cần thiết nhằm tăng khả năng điều trị khỏi ung thư 100%.

Ung thư ở trẻ em tăng báo động

Một cuộc khảo sát tâm lý và nhu cầu hỗ trợ của 208 cha mẹ bệnh nhi ung thư đang hóa trị tại Bệnh viện Ung bướu TP.HCM cho thấy phần lớn các bậc cha mẹ có con bị ung thư đều phải từ bỏ mọi thứ để “theo chân”, đáp ứng nhu cầu điều trị của con. Họ không còn cảm thấy hứng thú để làm bất cứ chuyện gì và bị rối loạn chức năng tương tác với trẻ.

Khảo sát này còn xác định độ tuổi của các cha mẹ có con bị ung thư trung bình là 36, và có đến 91,8% từ các tỉnh lẻ, trình độ thấp và chủ yếu là lao động phổ thông.

Theo Bệnh viện Ung bướu TP.HCM, ung thư ở trẻ em đang tăng ở mức báo động với khoảng 250.000 trẻ em mắc phải. Mỗi năm có thêm khoảng 160.000 trẻ em bị ung thư và 90.000 trẻ em chết vì ung thư, tỉ lệ tử vong đứng thứ 2 của trẻ em ở các nước đang phát triển.

Riêng tại Việt Nam mỗi năm có tới 4.200 trẻ em mắc ung thư mới, tăng nhanh nhất là ở Hà Nội và TP.HCM.

Ngừa được, hãy làm!

Ung thư cổ tử cung có thể phòng ngừa được chính là tiêm văcxin ngăn ngừa virút HPV cho các bé gái.

Hiện nay điều trị ung thư vú cũng có những bước tiến lớn về phương pháp điều trị nhưng yếu tố then chốt vẫn là việc điều trị khi ung thư ở giai đoạn sớm.

Các chuyên gia trong lĩnh vực này đều cho rằng để đối phó với tình trạng bệnh nhân ung thư vú gia tăng, tốt nhất là tăng cường tầm soát phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm. Nếu được phát hiện ở giai đoạn đầu, tỉ lệ chữa khỏi ung thư vú đạt tới hơn 80%.

Ở giai đoạn hai, tỉ lệ này giảm xuống 60%; còn ở giai đoạn ba, khả năng khỏi hẳn thấp và đến giai đoạn bốn thì việc điều trị chỉ để kéo dài cuộc sống, giảm bớt các triệu chứng đau đớn.

Do đó, việc tầm soát và phát hiện sớm ung thư vú có ý nghĩa rất lớn trong phòng ngừa và điều trị, đặc biệt với phụ nữ ở độ tuổi có nguy cơ mắc bệnh cao (từ 40 tuổi trở lên).

Bác sĩ Trần Văn Thuấn cho rằng phụ nữ Việt Nam nên tầm soát ung thư vú từ tuổi 40, sớm hơn 5 năm so với phụ nữ nhiều quốc gia. Hiện đã có nhiều ca bệnh ung thư vú được ghi nhận ở lứa tuổi ngoài 20.

Khoảng 70% bệnh nhân ung thư ở Việt Nam phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, kết quả điều trị không cao. Nên khám sức khỏe định kỳ 1-2 lần mỗi năm để phát hiện bệnh sớm. Hiện một số loại ung thư đã có test đặc hiệu để phát hiện sớm như ung thư vú, ung thư cổ tử cung…

Nhiều nông dân mắc ung thư

ung-thu-1

Tình trạng quá tải tại Bệnh viện Ung bướu (Q.Bình Thạnh, TP.HCM) – Ảnh: DUYÊN PHAN

Theo số liệu thống kê của Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ, số lượng bệnh nhân ung thư đến khám và điều trị tại bệnh viện gia tăng theo từng năm, qua số liệu thống kê từ con số lượt khám điều trị 12.000 bệnh nhân năm 2014, đến năm 2016 con số lượt khám điều trị lên đến khoảng 15.000 lượt.

Đề tài nghiên cứu bệnh nhân điều trị tại Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ cho thấy trong tổng số 10.792 bệnh nhân nhập viện, có đến hơn 9.000 bệnh nhân ung thư (tỉ lệ trên 84%).

Trong nhóm bệnh nhân nhập viện này, nữ chiếm hơn 60%, đối tượng bệnh chủ yếu chia theo nhóm nghề nghiệp thì nông dân chiếm tỉ lệ cao nhất, tiếp đến là người hưu trí, nội trợ…

T.LŨY

Tỉ lệ ung thư gan ở Việt Nam thứ 5 thế giớiTỉ lệ ung thư gan ở Việt Nam thứ 5 thế giới

TTO – Việt Nam đứng thứ 5 thế giới về tỉ lệ mắc ung thư gan: 24,6/100.000 dân, 25.000 trường hợp mắc mới và 25.000 ca tử vong do ung thư gan mỗi năm. Ung thư gan có tỉ lệ tử vong cao thứ 2 trong tất cả các loại ung thư ở Việt Nam.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/con-loc-ung-thu-nam-2018-them-164-000-nguoi-moi-20181212095420354.htm

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới,

Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới - Ảnh 1.

Trẻ mắc ung thư đang tăng cao – Ảnh: D.PHAN

Trong số này, các loại ung thư thường gặp ở nữ giới là ung thư vú, ung thư cổ tử cung; ở nam giới là gan, phổi, đại trực tràng, thực quản… Các bác sĩ cho biết nhiều loại bệnh ung thư ở Việt Nam có thể phát hiện mắc bệnh sớm hơn, nhưng người dân chủ quan, thiếu tầm soát.

Khám sàng lọc phát hiện sớm ung thư có vai trò quan trọng trong việc tăng tỉ lệ điều trị khỏi, nâng cao chất lượng sống của người bệnh cũng như giảm tỉ lệ tử vong do bệnh gây ra

PGS.TS PHẠM CẨM PHƯƠNG (Trung tâm y học hạt nhân và ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai)

Phát hiện ở giai đoạn muộn

Theo Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM, hiện nay ung thư vú là ung thư phổ biến nhất, có tỉ lệ tử vong hàng đầu ở nữ. Tại nước ta, ung thư vú là một trong 10 ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ và ước tính mỗi năm có khoảng 11.000 ca ung thư vú mới, hơn 4.500 người tử vong vì căn bệnh này.

Tỉ lệ mắc ung thư vú đứng thứ nhất và đứng thứ 3 nguyên nhân gây tử vong chỉ sau ung thư gan, phổi.

Bác sĩ Vũ Trường Khanh, trưởng khoa tiêu hóa Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), cho biết năm 2018 số mắc ung thư gan chiếm 5,4%/tổng số các loại ung thư ở Việt Nam. Việt Nam cũng nằm ở vị trí thứ 5 thế giới về tỉ lệ mắc ung thư gan. Người nhiễm virút viêm gan B, C, đồng nhiễm HIV và viêm gan virút, xơ gan do rượu là những yếu tố nguy cơ dẫn đến chứng xơ gan và ung thư gan. Trong đó, hậu quả do nhiễm viêm gan virút B cứ tăng dần: năm 1990 có 21.000 người xơ gan, 940 người ung thư gan; năm 2025 dự báo có gần 59.000 người xơ gan, trên 25.000 người ung thư gan.

“Trên thế giới, số người mắc ung thư gan xếp thứ 6 trong số các loại ung thư có số mắc cao, nhưng số tử vong xếp thứ 2, Việt Nam cũng tương tự, số mắc và tử vong do ung thư gan đều xếp ở nhóm đầu trong số ung thư có số mắc và tử vong cao. Lý do dẫn đến tử vong do ung thư gan cao là vì bệnh nhân đến viện ở giai đoạn rất muộn và ít đáp ứng với hóa chất” – bác sĩ Khanh nói.

Bác sĩ Khanh cho hay người bệnh ung thư gan ở Việt Nam phát hiện muộn vì chưa tầm soát cho người nhiễm virút siêu vi B, C và người xơ gan do rượu. Trước đây, có đến hàng chục triệu người Việt nhiễm virút viêm gan siêu vi, tỉ lệ này giảm mạnh ở nhóm người trẻ sinh từ 1998 đến nay do đó là thời điểm bắt đầu triển khai tiêm chủng ngừa viêm gan siêu vi cho trẻ em. Trước đây Nhật Bản có tỉ lệ nhiễm viêm gan virút khá cao, sau khi Nhật Bản triển khai tiêm chủng từ những năm 1970 cho đến nay, tỉ lệ này ở Nhật Bản đã giảm xuống rất thấp.

Tương tự, ung thư thực quản đứng thứ 8 trong các ung thư phổ biến nhất toàn cầu và đứng thứ 6 trong các nguyên nhân phổ biến nhất gây tử vong do ung thư. Trong số 400.000 trường hợp tử vong có đến 80% bệnh nhân tập trung ở các nước kém phát triển.

“Riêng ở Việt Nam, ung thư thực quản nằm trong 10 loại ung thư phổ biến nhất của nam giới. Ở Hà Nội loại ung thư này đứng vị trí thứ 5 với tỉ lệ mắc ở nam là 8,7/100.000 người, ở nữ là 1,7/100.000 người” – bác sĩ Nguyễn Trọng Hiếu, Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, cho biết.

Đặc biệt, bệnh nhân ung thư thực quản ở vùng nông thôn chiếm tỉ lệ cao. Bởi khi có biểu hiện có thể do nhận thức hoặc điều kiện kinh tế mà họ thường bỏ qua, đến lúc không thể chịu đựng được bệnh họ mới đi khám, lúc này bệnh đã ở giai đoạn quá muộn.

Thuốc lá, rượu là hai yếu tố chính gây ra ung thư ở đường tiêu hóa, hô hấp, tiết niệu, trong đó có ung thư thực quản. Nghiên cứu của Bệnh viện Ung bướu Hà Nội chỉ ra rằng tỉ lệ bệnh nhân nghiện rượu 5,8%, nghiện thuốc lá 3,9%. Tỉ lệ bệnh nhân nghiện cả rượu, thuốc lá là 84,3%, toàn bộ là nam giới.

Ung thư cổ tử cung ngày càng trẻ hóa

Bác sĩ CKII Nguyễn Văn Tiến – trưởng khoa ngoại 1 Bệnh viện Ung bướu TP.HCM – cho biết ung thư cổ tử cung có khuynh hướng giảm hơn so với các bệnh lý ung thư phụ khoa khác, tuy nhiên càng ngày càng trẻ hóa. Minh chứng là mới đây khoa ngoại 1 tiếp nhận điều trị một bệnh nhân ung thư cổ tử cung mới chỉ 23 tuổi. Đây được xem là một tiền lệ chưa bao giờ gặp tại khoa ngoại 1 của bệnh viện.

Theo bác sĩ Tiến, mỗi năm nước ta phát hiện mới hơn 4.100 ca ung thư cổ tử cung, trong đó có 2.400 bệnh nhân tử vong. Tại Bệnh viện Ung bướu, trung bình mỗi tháng có khoảng 60 trường hợp nhập viện điều trị ung thư cổ tử cung.

Tuy tỉ lệ mắc và tử vong thấp hơn so với các loại ung thư khác, căn bệnh này vẫn đứng thứ hai trong các bệnh ung thư (tỉ lệ 17,8 ca/100.000 phụ nữ) ở các nước đang phát triển bởi chương trình tầm soát và phòng ngừa ung thư cổ tử cung chưa phổ biến.

Số liệu thống kê của Bệnh viện Ung bướu TP cho thấy ung thư phụ khoa ở phụ nữ dưới 30 tuổi đang gia tăng, thực sự là báo động. Do đó, việc tầm soát PAP (còn gọi phết tế bào cổ tử cung) cho phụ nữ từ lúc 21 tuổi để phát hiện ung thư giai đoạn sớm nhất là điều cần thiết nhằm tăng khả năng điều trị khỏi ung thư 100%.

Ung thư ở trẻ em tăng báo động

Một cuộc khảo sát tâm lý và nhu cầu hỗ trợ của 208 cha mẹ bệnh nhi ung thư đang hóa trị tại Bệnh viện Ung bướu TP.HCM cho thấy phần lớn các bậc cha mẹ có con bị ung thư đều phải từ bỏ mọi thứ để “theo chân”, đáp ứng nhu cầu điều trị của con. Họ không còn cảm thấy hứng thú để làm bất cứ chuyện gì và bị rối loạn chức năng tương tác với trẻ.

Khảo sát này còn xác định độ tuổi của các cha mẹ có con bị ung thư trung bình là 36, và có đến 91,8% từ các tỉnh lẻ, trình độ thấp và chủ yếu là lao động phổ thông.

Theo Bệnh viện Ung bướu TP.HCM, ung thư ở trẻ em đang tăng ở mức báo động với khoảng 250.000 trẻ em mắc phải. Mỗi năm có thêm khoảng 160.000 trẻ em bị ung thư và 90.000 trẻ em chết vì ung thư, tỉ lệ tử vong đứng thứ 2 của trẻ em ở các nước đang phát triển.

Riêng tại Việt Nam mỗi năm có tới 4.200 trẻ em mắc ung thư mới, tăng nhanh nhất là ở Hà Nội và TP.HCM.

Ngừa được, hãy làm!

Ung thư cổ tử cung có thể phòng ngừa được chính là tiêm văcxin ngăn ngừa virút HPV cho các bé gái.

Hiện nay điều trị ung thư vú cũng có những bước tiến lớn về phương pháp điều trị nhưng yếu tố then chốt vẫn là việc điều trị khi ung thư ở giai đoạn sớm.

Các chuyên gia trong lĩnh vực này đều cho rằng để đối phó với tình trạng bệnh nhân ung thư vú gia tăng, tốt nhất là tăng cường tầm soát phát hiện và điều trị ở giai đoạn sớm. Nếu được phát hiện ở giai đoạn đầu, tỉ lệ chữa khỏi ung thư vú đạt tới hơn 80%.

Ở giai đoạn hai, tỉ lệ này giảm xuống 60%; còn ở giai đoạn ba, khả năng khỏi hẳn thấp và đến giai đoạn bốn thì việc điều trị chỉ để kéo dài cuộc sống, giảm bớt các triệu chứng đau đớn.

Do đó, việc tầm soát và phát hiện sớm ung thư vú có ý nghĩa rất lớn trong phòng ngừa và điều trị, đặc biệt với phụ nữ ở độ tuổi có nguy cơ mắc bệnh cao (từ 40 tuổi trở lên).

Bác sĩ Trần Văn Thuấn cho rằng phụ nữ Việt Nam nên tầm soát ung thư vú từ tuổi 40, sớm hơn 5 năm so với phụ nữ nhiều quốc gia. Hiện đã có nhiều ca bệnh ung thư vú được ghi nhận ở lứa tuổi ngoài 20.

Khoảng 70% bệnh nhân ung thư ở Việt Nam phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, kết quả điều trị không cao. Nên khám sức khỏe định kỳ 1-2 lần mỗi năm để phát hiện bệnh sớm. Hiện một số loại ung thư đã có test đặc hiệu để phát hiện sớm như ung thư vú, ung thư cổ tử cung…

Nhiều nông dân mắc ung thư

ung-thu-1

Tình trạng quá tải tại Bệnh viện Ung bướu (Q.Bình Thạnh, TP.HCM) – Ảnh: DUYÊN PHAN

Theo số liệu thống kê của Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ, số lượng bệnh nhân ung thư đến khám và điều trị tại bệnh viện gia tăng theo từng năm, qua số liệu thống kê từ con số lượt khám điều trị 12.000 bệnh nhân năm 2014, đến năm 2016 con số lượt khám điều trị lên đến khoảng 15.000 lượt.

Đề tài nghiên cứu bệnh nhân điều trị tại Bệnh viện Ung bướu Cần Thơ cho thấy trong tổng số 10.792 bệnh nhân nhập viện, có đến hơn 9.000 bệnh nhân ung thư (tỉ lệ trên 84%).

Trong nhóm bệnh nhân nhập viện này, nữ chiếm hơn 60%, đối tượng bệnh chủ yếu chia theo nhóm nghề nghiệp thì nông dân chiếm tỉ lệ cao nhất, tiếp đến là người hưu trí, nội trợ…

T.LŨY

Tỉ lệ ung thư gan ở Việt Nam thứ 5 thế giớiTỉ lệ ung thư gan ở Việt Nam thứ 5 thế giới

TTO – Việt Nam đứng thứ 5 thế giới về tỉ lệ mắc ung thư gan: 24,6/100.000 dân, 25.000 trường hợp mắc mới và 25.000 ca tử vong do ung thư gan mỗi năm. Ung thư gan có tỉ lệ tử vong cao thứ 2 trong tất cả các loại ung thư ở Việt Nam.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Cơn lốc ung thư: năm 2018, thêm 164.000 người mới

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/con-loc-ung-thu-nam-2018-them-164-000-nguoi-moi-20181212095420354.htm

Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?

Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?,

ThS. BS. Lê Thị Kim Dung:

Chào bạn Nam Hiệp,

Bé sinh non vẫn cần được chích đầy đủ các văcxin như trẻ sinh đủ tháng, có một số loại văcxin chích muộn hơn khi trẻ sinh non đạt đủ ký cân nặng.

Bé bị tiền sử viêm phổi thì vẫn chích văcxin phế cầu được. Vì không biết chắc được bé từng bị viêm phổi có phải do phế cầu hay không (có rất nhiều tác nhân gây viêm phổi ở trẻ).

Văcxin phế cầu có thể giúp bảo vệ bé phòng ngừa các bệnh lý gây ra do phế cầu như: viêm mũi họng, viêm tai giữa, viêm màng não, viêm phổi, nhiễm trùng huyết do vi khuẩn phế cầu.

Thân ái.

Bạn đọc có những bài viết, thắc mắc về sức khỏe người lớn, mẹ và bé, sức khỏe sinh sản, giới tính, bệnh nam khoa, chữa trị hiếm muộn, dinh dưỡng, chấn thương… có thể gửi về email: suckhoe@tuoitre.com.vn. Phòng mạch Online sẽ chọn lọc và giúp bạn giải đáp. Chân thành cám ơn.

Phòng bệnh do phế cầu khuẩnPhòng bệnh do phế cầu khuẩn

Phế cầu khuẩn là vi khuẩn gram dương gây nhiều bệnh nguy hiểm ở cả trẻ em và người lớn như viêm phổi, viêm tai giữa, viêm màng não.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/be-sinh-non-tung-viem-phoi-chich-vacxin-phe-cau-duoc-khong-20181211081633414.htm

Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?

Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?,

ThS. BS. Lê Thị Kim Dung:

Chào bạn Nam Hiệp,

Bé sinh non vẫn cần được chích đầy đủ các văcxin như trẻ sinh đủ tháng, có một số loại văcxin chích muộn hơn khi trẻ sinh non đạt đủ ký cân nặng.

Bé bị tiền sử viêm phổi thì vẫn chích văcxin phế cầu được. Vì không biết chắc được bé từng bị viêm phổi có phải do phế cầu hay không (có rất nhiều tác nhân gây viêm phổi ở trẻ).

Văcxin phế cầu có thể giúp bảo vệ bé phòng ngừa các bệnh lý gây ra do phế cầu như: viêm mũi họng, viêm tai giữa, viêm màng não, viêm phổi, nhiễm trùng huyết do vi khuẩn phế cầu.

Thân ái.

Bạn đọc có những bài viết, thắc mắc về sức khỏe người lớn, mẹ và bé, sức khỏe sinh sản, giới tính, bệnh nam khoa, chữa trị hiếm muộn, dinh dưỡng, chấn thương… có thể gửi về email: suckhoe@tuoitre.com.vn. Phòng mạch Online sẽ chọn lọc và giúp bạn giải đáp. Chân thành cám ơn.

Phòng bệnh do phế cầu khuẩnPhòng bệnh do phế cầu khuẩn

Phế cầu khuẩn là vi khuẩn gram dương gây nhiều bệnh nguy hiểm ở cả trẻ em và người lớn như viêm phổi, viêm tai giữa, viêm màng não.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Bé sinh non từng viêm phổi, chích văcxin phế cầu được không?

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/be-sinh-non-tung-viem-phoi-chich-vacxin-phe-cau-duoc-khong-20181211081633414.htm

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân,

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân - Ảnh 1.

Ảnh: VRSCOUT

Công nghệ thực tế ảo (Vitual Relity – VR) đang nhanh chóng trở thành một công cụ được nhiều nhà cung cấp thử nghiệm và ứng dụng trên nhiều lĩnh vực, trong đó có cả thị trường chăm sóc sức khỏe.

Được biết, VR gần đây đã bắt đầu được sử dụng bởi các bác sĩ phẫu thuật ở Texas và London trước và trong khi phẫu thuật, áp dụng công nghệ cho bệnh nhân như một cách để cải thiện việc kiểm soát cơn đau.

Trung tâm y tế Cedars-Sinai ở New York đã trang bị cho bệnh nhân tai nghe VR có tính năng phát video và chơi trò chơi nhằm giúp họ phân tâm khỏi cơn đau mà không cần dùng thuốc.

Tiến sĩ Brennan Spiegel, giám đốc nghiên cứu dịch vụ y tế tại Cedars-Sinai, cho biết: “VR đẩy tâm trí của bệnh nhân ra khỏi đau đớn, làm họ mất tập trung vào cơn đau, giúp họ không phụ thuộc hoàn toàn vào thuốc để cải thiện kết quả và tiết kiệm chi phí.”

Sam Rodriguez, bác sĩ gây mê của Stanford Children’s Health, nói thêm: “Trẻ em rất căng thẳng khi đến bệnh viện nên chúng tôi cũng sử dụng VR giúp các em giảm lo lắng và đau đớn trong các thủ thuật nhỏ, chẳng hạn như làm sạch vết thương hay nội soi, góp phần giảm việc sử dụng thuốc gây mê.”

Bệnh viện Stanford hiện đã triển khai hơn 50 tai nghe VR vào thực hành lâm sàng hằng ngày, bao gồm cả tai nghe Samsung Gear VR, HTC Vive và Lenovo Mirage Solo.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/cong-nghe-vr-co-the-giam-dau-cho-benh-nhan-20181211113047519.htm

Suy đoán trẻ bị tự kỷ qua Internet: cần nhưng chưa đủ

Suy đoán trẻ bị tự kỷ qua Internet: cần nhưng chưa đủ,

Suy đoán trẻ bị tự kỷ qua Internet: cần nhưng chưa đủ - Ảnh 1.

Cha mẹ nên dành nhiều thời gian cho con, đặc biệt đối với trẻ tự kỷ – Ảnh: D.PHAN

Tại khoa tâm lý – tâm thần trẻ em Bệnh viện Tâm thần TP.HCM, có đến 90% trường hợp phụ huynh đưa trẻ đi khám tự kỷ vì thấy con em mình có những biểu hiện trùng khớp với thông tin một đứa trẻ tự kỷ được mô tả trên Internet. 

Sau khi được các bác sĩ tâm thần nhi thăm khám, hầu hết phụ huynh đều ngạc nhiên và mừng rỡ khi con em mình không bị tự kỷ mà chỉ là biểu hiện của chứng trầm cảm, rối loạn thích ứng, tăng động giảm chú ý hay chậm phát triển…

Bác sĩ Nguyễn Thị Kiều Tiên, phó khoa tâm lý – tâm thần trẻ em Bệnh viện Tâm thần TP.HCM, cho rằng ngày nay, nhiều phụ huynh bận rộn với công việc nên lượng thời gian tương tác với trẻ ít đi. 

Thông thường, mọi ngày trẻ đều ngoan ngoãn, không quậy phá nhưng đến một thời điểm nào đó, phụ huynh thấy con có biểu hiện bất thường như dễ cáu giận, thờ ơ, tương tác kém… thì vội vàng lên Internet tìm hiểu rồi phát hoảng khi con em mình có biểu hiện giống một đứa trẻ tự kỷ.

BS Kiều Tiên cho hay chẩn đoán tự kỷ được xác lập nhằm giúp can thiệp những trường hợp tự kỷ thực sự. Còn đối với những trường hợp không có biểu hiện tự kỷ rõ ràng hoặc nghi ngờ tự kỷ thì phải thật thận trọng trong khoảng thời gian theo dõi, đánh giá tiến triển của bệnh bởi đội ngũ bác sĩ tâm thần nhi chuyên nghiệp cùng nhiều phương tiện hỗ trợ thì mới đưa ra kết luận trẻ có tự kỷ hay không, mức độ mấy, tiên lượng ra sao…

Trên thế giới, chuyên gia tâm lý không được phép chẩn đoán tự kỷ ở trẻ. Tại Việt Nam, khi nghi ngờ trẻ tự kỷ thì nhiều phụ huynh lại đưa trẻ đến chuyên gia tâm lý thay vì đưa đến bác sĩ tâm thần. 

Theo BS Kiều Tiên, đây là một kiểu can thiệp né tránh rất bình thường của tất cả phụ huynh Việt Nam bởi không ai muốn đưa con em mình đến bệnh viện tâm thần chữa tự kỷ vì nghe rất nặng nề.

Tuy nhiên, khi trẻ không được các bác sĩ tâm thần nhi thăm khám thì dễ dẫn đến chẩn đoán sai bệnh, từ đó kéo theo phương pháp can thiệp và điều trị cũng sai. Làm mất thời gian vàng điều trị, làm méo mó, lệch lạc trong sự phát triển thuần túy và cuộc sống sau này của trẻ. Vì vậy, khi nghi ngờ trẻ tự kỷ, phụ huynh cần nhanh chóng đưa trẻ đến bệnh viện tâm thần để được thăm khám, chẩn đoán và đưa ra phương pháp can thiệp kịp thời.

Hiện tại vẫn chưa có thuốc đặc trị bệnh tự kỷ ở trẻ. Do đó, khi bác sĩ kết luận trẻ bị tự kỷ thì sẽ được chăm sóc và điều trị bằng những phương pháp can thiệp như tâm vận động, trị liệu ngôn ngữ, trị liệu không dùng thuốc và dùng thuốc (khi trẻ có biểu hiện rối loạn hành vi ở mức nặng).

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Suy đoán trẻ bị tự kỷ qua Internet: cần nhưng chưa đủ

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/suy-doan-tre-bi-tu-ky-qua-internet-can-nhung-chua-du-20181211094902592.htm

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân,

Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân - Ảnh 1.

Ảnh: VRSCOUT

Công nghệ thực tế ảo (Vitual Relity – VR) đang nhanh chóng trở thành một công cụ được nhiều nhà cung cấp thử nghiệm và ứng dụng trên nhiều lĩnh vực, trong đó có cả thị trường chăm sóc sức khỏe.

Được biết, VR gần đây đã bắt đầu được sử dụng bởi các bác sĩ phẫu thuật ở Texas và London trước và trong khi phẫu thuật, áp dụng công nghệ cho bệnh nhân như một cách để cải thiện việc kiểm soát cơn đau.

Trung tâm y tế Cedars-Sinai ở New York đã trang bị cho bệnh nhân tai nghe VR có tính năng phát video và chơi trò chơi nhằm giúp họ phân tâm khỏi cơn đau mà không cần dùng thuốc.

Tiến sĩ Brennan Spiegel, giám đốc nghiên cứu dịch vụ y tế tại Cedars-Sinai, cho biết: “VR đẩy tâm trí của bệnh nhân ra khỏi đau đớn, làm họ mất tập trung vào cơn đau, giúp họ không phụ thuộc hoàn toàn vào thuốc để cải thiện kết quả và tiết kiệm chi phí.”

Sam Rodriguez, bác sĩ gây mê của Stanford Children’s Health, nói thêm: “Trẻ em rất căng thẳng khi đến bệnh viện nên chúng tôi cũng sử dụng VR giúp các em giảm lo lắng và đau đớn trong các thủ thuật nhỏ, chẳng hạn như làm sạch vết thương hay nội soi, góp phần giảm việc sử dụng thuốc gây mê.”

Bệnh viện Stanford hiện đã triển khai hơn 50 tai nghe VR vào thực hành lâm sàng hằng ngày, bao gồm cả tai nghe Samsung Gear VR, HTC Vive và Lenovo Mirage Solo.

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học, Công nghệ VR có thể giảm đau cho bệnh nhân

Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/cong-nghe-vr-co-the-giam-dau-cho-benh-nhan-20181211113047519.htm

Coi chừng chứng ‘tự kỷ giả’

Coi chừng chứng ‘tự kỷ giả’

,

Coi chừng chứng tự kỷ giả - Ảnh 1.

Trẻ tự kỷ được vui chơi – Ảnh: DUYÊN PHAN

Một số bà mẹ thấy con mình chậm nói, đi lại lăng xăng, thờ ơ khi tiếp xúc… thì rất lo sợ. Họ tìm trên Internet thì thấy sao con mình có những điểm giống trẻ tự kỷ! 

Một bác sĩ chia sẻ có trường hợp mẹ cứ nói con mình mắc bệnh tự kỷ, tự thuê cô giáo về nhà dạy với mức phí bằng giờ rất cao nhưng trẻ không giảm bệnh, đến khi cho trẻ ngưng dùng điện thoại, iPad, chơi game, bỗng dưng trẻ khỏi.

Internet chỉ để tham khảo

Theo ThS.BS Lê Thị Hồng Nhung – chuyên khoa về tâm thần nhi, các dấu hiệu mô tả trên Internet là dấu hiệu chung nhất, chỉ gợi ý cho ba mẹ có thể nhận ra các nét không bình thường ở con mình. 

Cần lưu ý là biểu hiện giống mô tả không có nghĩa chắc chắn trẻ bị tự kỷ, bởi nó có thể gặp trong những rối loạn khác của trẻ. 

Muốn biết trẻ có bị tự kỷ hay không, cần được đánh giá toàn diện và chuyên sâu bởi các bác sĩ chuyên khoa có kinh nghiệm để nhận biết sự khác biệt tinh tế giữa các rối loạn này.

BS Hồng Nhung cho biết bà đã gặp trường hợp bé đến khám lúc 27 tháng tuổi với các biểu hiện như chậm nói, đi nhón gót. Mẹ bé cho biết lúc 8-9 tháng tuổi bé bập bẹ vài từ, sau đó không nói nữa. Gia đình đã đưa đi khám nhiều nơi và được chẩn đoán tự kỷ.

Khi đến bác sĩ khám lần đầu, bé tiếp xúc rất kém, không giao tiếp bằng mắt, lăng xăng, bập bẹ vài từ đơn. Ba mẹ rất thương con nhưng vì là CBCNV đi làm cả ngày nên giao cho bà chăm, chiều về cũng ít thời gian chơi với bé. Bé thường xuyên chơi với iPad một mình. Vào mẫu giáo bé hiểu lời cô nhưng ít chơi với bạn. 

Chẩn đoán tại thời điểm khám là: bệnh nhân có vài biểu hiện tự kỷ, nhưng chưa đủ điều kiện chẩn đoán bệnh tự kỷ. Sau thời gian điều trị bằng thuốc điều chỉnh hành vi, giáo dục trị liệu (trị liệu ngôn ngữ, tâm vận động), hướng dẫn ba mẹ cách gần gũi, chăm sóc, dành nhiều thời gian sau giờ làm việc chơi với con… hiện tại bé nói tốt, giao tiếp tốt, trí tuệ mức độ khá, không còn đi nhón gót, không có hành vi lăng xăng, chuẩn bị vào lớp 1 bình thường vào hè 2019.

Tự kỷ thường khởi phát rất sớm

Bệnh tự kỷ là một rối loạn phát triển với các đặc điểm: trẻ thiếu sót khả năng thiết lập mối quan hệ với người khác, chậm phát triển về mặt ngôn ngữ, cũng như có những hành vi định hình, lặp đi lặp lại. Bệnh thường khởi phát rất sớm, dưới 36 tháng tuổi. Có thể chẩn đoán vào tháng thứ 5, thứ 6, rõ rệt trong năm thứ 2 và thường được chẩn đoán lúc 2 tuổi. Thường gặp ở nam nhiều hơn nữ.

Trẻ thường cô lập, thờ ơ với cha mẹ và người xung quanh. Các mốc phát triển không đạt được như không biết cười ở tháng thứ 3, không phản ứng sợ hãi trước người lạ hoặc khi được để trong môi trường xa lạ ở tháng thứ 8, dường như không nhận biết, không phân biệt được người thân nhất trong cuộc sống (xem ba mẹ, anh chị như người dưng). Thiếu tiếp xúc bằng mắt (tránh nhìn thẳng vào người đối diện, hoặc nhìn vô hồn). Không bày tỏ yêu thương quyến luyến với ba mẹ. Khi đi học thì thiếu giao tiếp, thiếu phản ứng tương tác với trẻ khác, không chơi cùng, không kết bạn, nói và làm những điều không phù hợp.

Một khiếm khuyết trầm trọng và là một trong các tiêu chuẩn chính để chẩn đoán tự kỷ đó là rối loạn phát triển ngôn ngữ. Trẻ có thể bị câm, hoặc chỉ phát ra những âm vô nghĩa, hoặc phát triển ngôn ngữ rất trễ (khoảng 5 tuổi) và không theo các quy luật tiến triển thông thường…

Ngoài ra, trẻ tự kỷ có khiếm khuyết về nhận thức và trí tuệ rất rõ. Có hành vi bất thường như tăng động, gây thương tích (tự đánh vào đầu, cắn, cào cấu, nhổ tóc… hoặc gây hấn với người khác). Hoảng sợ hoặc giận dữ khi gặp sự thay đổi của môi trường xung quanh, ví dụ đồ đạc trong phòng của trẻ thay đổi. Gắn bó bất thường với đồ vật vô tri vô giác, thường kèm các động tác liếm và ngửi…

Một số lưu ý về điều trị

BS Hồng Nhung khuyến cáo điều trị tự kỷ là việc khó khăn, lâu dài và chỉ cải thiện một phần. Tốt nhất là có sự phối hợp bởi một nhóm chuyên gia gồm bác sĩ tâm thần trẻ em, các nhà tâm lý, giáo dục, chuyên viên tâm thần – vận động, chỉnh âm… Kết quả còn tùy thuộc nhiều yếu tố: kỹ thuật dạy, sự tham gia của cha mẹ, khả năng tiếp nhận của trẻ.

Trẻ tự kỷ cần được học (ngoại trú/ nội trú) ở cơ sở y tế – giáo dục với chương trình được thiết kế đặc biệt, cá nhân hóa dựa trên việc phát huy điểm mạnh của trẻ và bù lấp các điểm yếu, huấn luyện các kỹ năng tự chăm sóc, kỹ năng sống độc lập… Khi trưởng thành, khoảng 1 – 2% có thể bình thường, sống độc lập và có nghề nghiệp, còn lại đa số sống phụ thuộc hoàn toàn, trong đó 1/2 phụ thuộc vào gia đình.

Việc đưa trẻ đến bác sĩ chuyên khoa khám để phát hiện sớm, can thiệp sớm là rất cần thiết.

Hiện nay nhiều gia đình có con tự kỷ rất bơ vơ trong tìm nơi chữa trị và môi trường học tập phù hợp cho con. Cần lắm sự hỗ trợ của cả hệ thống y tế – giáo dục và cộng đồng để họ không lẻ loi, đơn độc trong hành trình nuôi dưỡng, chăm sóc, kiên trì khắc phục những khiếm khuyết của con em mình.

Các nước có chính sách cho trẻ tự kỷ

Tại Anh, Cơ quan Y tế và xã hội hôm 5-12 cho biết chính phủ sẽ bắt đầu thu thập toàn bộ thông tin từ trẻ bị tự kỷ, gia đình và người chăm sóc trẻ để tìm ra các phương pháp hỗ trợ tốt hơn cho trẻ.

Đây là lần đầu tiên Chính phủ Anh thực hiện việc xem xét các dịch vụ dành cho người mắc chứng tự kỷ, ở cả trẻ em lẫn người trưởng thành.

Dự kiến vào mùa thu 2019, chính phủ sẽ công bố những chiến lược mới để hỗ trợ người bị tự kỷ dựa trên thông tin thu thập được.

Tại Canada, Bộ Cộng đồng và dịch vụ xã hội cũng có các chương trình giảm thuế, hỗ trợ tài chính cho các gia đình có con bị khuyết tật về thể chất hoặc phát triển, trong đó có chứng tự kỷ. Phần kinh phí này được dùng để sử dụng các dịch vụ hoặc thuê người chăm sóc trẻ, đặc biệt trong giai đoạn trẻ phát triển.

BÌNH MINH tổng hợp

,
Xem Thêm: Giáo dục, Du Lịch, Du Học,

Coi chừng chứng ‘tự kỷ giả’



Sưu Tầm: https://tuoitre.vn/coi-chung-chung-tu-ky-gia-20181211094528488.htm